Yarim tunda yoqimsiz sanchish, achishish hissi, "chumoli o'rmalashi" yoki qo'l panjalarida sezgirlikning to'liq yo'qolishi — bu holat ko'pchilikka tanish. Odatda biz buni shunchaki noqulay yotib, qo'lni "bosib qolganimizga" yo'yamiz. Ammo uyushish (paresteziya) muntazam tus olsa, har tun uyquni buzsa va to'liq dam olishga xalaqit bersa, nima qilish kerak?
Kimyo University Hospital nevrolog-shifokorlari ogohlantiradi: agar qo'llar tizimli ravishda uyushsa, bu endi tasodif emas, balki e'tibor talab qiladigan simptomdir. Keling, bu nima uchun sodir bo'lishini va oddiy noqulaylikni jiddiy kasallik boshlanishidan qanday ajratish mumkinligini ko'rib chiqamiz.
Tungi uyushishning eng oddiy va keng tarqalgan sababi — uyqu vaqtidagi noqulay holat.
Agar siz qo'lingizni boshingiz ostiga qo'yib uxlasangiz yoki yostig'ingiz juda baland va qattiq bo'lsa, qon tomirlari va nerv tolalari mexanik ravishda siqilib qoladi. Qon aylanishi sekinlashadi, nerv impulslarining uzatilishi buziladi va uyushish hissi paydo bo'ladi.
Qanday tekshirish mumkin? Agar uyg'onganingizdan keyin holatingizni o'zgartirsangiz, qo'lingizni silkitsangiz va bir necha daqiqa ichida yengil sanchish bilan sezgirlik qaytsa — katta ehtimol bilan xavotirga o'rin yo'q. Bunday holda to'g'ri ortopedik yostiq tanlash yordam berishi mumkin.
Agar uyushish muntazam ravishda paydo bo'lsa, og'riq bilan kechsa va uyg'ongandan keyin uzoq vaqt o'tib ketmasa, sabab organizm ichida bo'lishi mumkin. Kimyo University Hospital-da shunday shikoyatlar bilan kelgan bemorlarga qo'yiladigan eng keng tarqalgan tashxislarni ko'rib chiqamiz.
Bu qo'llarning tungi uyushishining eng ko'p uchraydigan sabablaridan biridir. Ayniqsa, ishi qo'l panjasining bir xil bukish harakatlari bilan bog'liq bo'lgan odamlar (ofis xodimlari, dasturchilar, tikuvchilar) bunga moyil bo'ladi.
Muammoning mohiyati: Bilak sohasidagi tor kanaldan o'tuvchi o'rta nerv shishgan paylar yoki bog'lamlar tomonidan siqilib qoladi. Kechasi, biz qo'llarimiz holatini nazorat qilmaymiz va ko'pincha ularni bilak bo'g'imida bukamiz, natijada nervga bosim keskin kuchayadi.
Xarakterli belgilar:
Asosan bosh barmog', ko'rsatkich va o'rta barmoqlar uyushadi.
Kechasi panjada og'riq va achishish paydo bo'lib, uyg'onishga va yengillik his qilish uchun qo'lni silkitishga majbur qiladi.
Barmoqlarda ertalabki qotib qolish hissi.
Muammo qo'lning o'zida emas, balki ancha yuqorida — umurtqa pog'onasining bo'yin qismida bo'lishi mumkin.
Muammoning mohiyati: Bo'yin qismidagi umurtqalararo churra (grija), protruziya yoki suyak o'simtalari (osteofitlar) qo'lning innervatsiyasi (nerv bilan ta'minlanishi) uchun javob beradigan nerv ildizini siqib qo'yadi.
Xarakterli belgilar:
Uyushish ko'pincha "otib turuvchi" xarakterga ega bo'lib, bo'yin yoki yelkadan boshlanadi va qo'l bo'ylab barmoqlarga tushadi.
Butun panja emas, balki faqat ma'lum zonalar uyushishi mumkin (masalan, faqat jimjimloq va nomsiz barmoq, bu C8 ildizi zararlanishiga xosdir).
Ko'pincha bo'yindagi og'riq va taranglik, bosh og'rig'i bilan birga keladi.
Qandli diabetda qondagi qand miqdorining yuqori bo'lishi vaqt o'tishi bilan mayda nervlar va tomirlarni zararlaydi. Bu holat polineyropatiya deb ataladi. Diabetda uyushish ko'pincha oyoq panjalaridan boshlanadi, ammo keyinchalik qo'llarga ham o'tishi mumkin. O'ziga xos xususiyati — zararlanishning simmetrikligi (bir vaqtning o'zida ikkala qo'l panjasi "qo'lqop" kabi uyushadi).
Periferik asab tizimining normal ishlashi uchun B guruhi vitaminlari (ayniqsa B1, B6, B12), shuningdek magniy va kaliy juda muhimdir. Ularning surunkali yetishmovchiligi nerv impulslari o'tkazuvchanligining buzilishiga va qo'l-oyoqlarda uyushish hissiga olib keladi.
Ba'zida qo'l uyushishi shoshilinch holat — masalan, insult yoki arteriyaning o'tkir trombozi belgisi bo'lishi mumkin.
Quyidagi hollarda darhol yordam so'rang:
Qo'l uyushishi to'liq sog'lom holatda to'satdan va keskin paydo bo'lsa.
Qo'lda yaqqol holsizlik bilan birga kechsa (qo'l "ishlamay qolsa", piyolani ko'tarish imkonsiz bo'lsa).
Nutq buzilishi paydo bo'lsa, yuz qiyshayib qolsa, kuchli bosh og'rig'i yoki bosh aylanishi yuzaga kelsa.
Surunkali qo'l uyushishini mustaqil ravishda, turli surtmalar (mazlar) bilan davolashga urinish — bu sabab bilan emas, oqibat bilan kurashish demakdir. Muammodan qutulish uchun aniq tashxis kerak.
Klinikamizda biz muammo manbaini aniqlash uchun kompleks yondashuvdan foydalanamiz:
Nevrolog konsultatsiyasi: Shifokor ko'rik o'tkazadi, reflekslarni tekshiradi va bilak kanali sindromini aniqlash uchun maxsus provokatsion testlarni (masalan, Tinel yoki Falen testi) bajaradi.
ENMG (Elektroneyromiografiya): Bu tunnel sindromlari va neyropatiyalarni tashxislashning "oltin standarti"dir. Tekshiruv nerv impulsni qanchalik yaxshi va tez o'tkazayotganini va aynan qayerda "aloqa uzilishi" sodir bo'layotganini ko'rsatadi.
Bo'yin umurtqasi MRTsi: Churralar, protruziyalarni batafsil vizualizatsiya qilish va nerv ildizlarining siqilishi mavjudligini baholash imkonini beradi.
Laboratoriya tahlillari: Qondagi glyukoza darajasi va glikirlangan gemoglobinni (diabetni istisno qilish uchun), B guruhi vitaminlari, elektrolitlar va qalqonsimon bez gormonlari darajasini tekshirish.
Agar qo'llaringiz kechalari uyushsa, organizm sizga nimadir demoqchi. Ushbu simptomga e'tiborsizlik qilish surunkali og'riqlarga, nervning qaytmas shikastlanishiga, qo'llarda kuchning pasayishiga va hatto panja mushaklarining atrofiyasiga olib kelishi mumkin.
Kimyo University Hospital mutaxassislari noqulaylikning aniq sababini aniqlashga yordam beradi va samarali davolashni tanlaydi — fizioterapiya va dori-darmonli blokadalardan tortib, vitamin yetishmovchiligini to'ldirishgacha.
Tinch uyqungizni qaytaring! Hoziroq nevrolog qabuliga yoziling.
